Preporuke za procenu doze usled unutrašnjeg izlaganja putem ingestije

Abstract

Stanovništvo je svakodnevno izloženo jonizujućem zračenju iz prirodnih i veštačkih izvora, putem ingestije (hrane i vode), inhalacije radioaktivnih čestica iz vazduha i putem spoljašnjeg izlaganja. U skladu sa preporukama Međunarodne Agencije za Atomsku Energiju (IAEA), procena efektivne doze predstavlja osnovu za ocenu radiološkog rizika i planiranje mera zaštite. Procena doze usled unutrašnjeg izlaganja putem ingestije, za različite starosne grupe zavisi od koncentracije pojedinačnih radionuklida u vodi ili hrani, količine konzumirane hrane ili vode na godišnjem nivou i doznih koeficijenata. Kod izračunavanja doze, koja potiče od radionuklida poput 226Ra i 90Sr, neophodno je uzeti u obzir i dozne koeficijente njihovih potomaka, jer proizvodi raspada doprinose ukupnoj dozi. Takav pristup omogućava precizniju procenu izloženosti stanovništva.

The population is continuously exposed to ionizing radiation from both natural and artificial sources through ingestion (food and water), inhalation of radioactive particles in air, and external exposure. In accordance with the recommendations of the International Atomic Energy Agency (IAEA), the assessment of the effective dose is a fundamental step in evaluating radiological risk and planning protective measures. Internal dose assessment due to ingestion, across different age groups, depends on the concentration of specific radionuclides in food or water, the annual intake rate, and the corresponding dose coefficients. When calculating the dose from radionuclides such as 226Ra and 90Sr, it is essential to also include the dose coefficients of their progeny, as decay products contribute significantly to the total dose. This approach enables a more accurate assessment of population exposure.